Wilt u ook reageren op de situatie in onze RK kerk,
of op artikelen in b.v. de "Vrije Vaart" of "Samen Kerk".

Uw reactie zal worden geplaatst op de site.
Geef in uw reactie aan dat deze voor de site is.

Onderstaande reacties zijn geheel voor verantwoordelijkheid van de schrijvers...

Vanaf mijn kindertijd ben ik grootgebracht met het bidden van de rozenkrans. Iedere avond rondom 10 uur gingen we met het hele gezin op de knieën en mocht iedereen zijn tientje voorbidden. Na vijf en een half jaar kwam ik op mijn 17^de levensjaar terug van het kleinseminarie en het viel me op dat de sleet erin zat. Mijn vader viel halverwege ieder tientje in slaap en moest bij zijn beurt wakker gemaakt worden. Dan bad hij zijn tien weesgegroetjes zo langzaam dat iedereen zich zat te verbijten en God op zijn blote knieën dankte als hij klaar was. Mijn moeder had versleten knieën, maar knielde desondanks en moest na de rozenkrans vaak omhoog geholpen worden omdat ze dat zelf nauwelijks kon. Mijn broers en zussen gingen als het even kon vroeg naar bed of kwamen later thuis om maar niet mee te hoeven bidden. Je meisje of vriend nam je niet mee omdat je je hoogst opgelaten voelde als het ritueel weer begon, want iedereen werd ongevraagd geacht mee te bidden. Onderling hadden we wel eens de grootste lol als we naspeelden hoe het er soms aan toe ging. Eigenlijk had iedereen er de balen van, maar ja het waren wel je ouders!

Tijdens een fietstocht naar het putje van Heiloo sprak ik met mijn moeder hierover en zei dat er thuis wel eens een geweldige ruzie zou kunnen komen, omdat iedereen het gedoe meer dan zat was en het een aanfluiting vond. Dat pa en moe hun rozenkrans iedere dag baden oké, maar dat zo dwingend opleggen aan de kinderen en dan met een vader die af en toe in slaap viel en een pijnverbijtende knielende moeder, maakte het rozenkransbidden tot een lachertje en dat kon toch niet de bedoeling zijn. Mijn moeder schrok hier erg van en zei dat ze erover moest nadenken en eerst met haar biechtvader wilde praten.

Een week later tijdens de afwas vroeg ze hoe ik het rozenkransbidden dan veranderd zou willen hebben. Ik kon haar wel zoenen, want ik wist hoeveel moeite haar dit gekost moest hebben. Al pratende kwamen we tot de volgende oplossing: iedereen zou zijn best doen om mee te bidden als hij kon. Het zou beperkt blijven tot één tientje en alleen een extra tientje met speciale intentie bijv. bij overlijden, ernstige ziekte of uit dankbaarheid bij een feest bijv. huwelijk, geboorte of slagen voor een examen. Ikzelf heb er toen persoonlijk bij gezegd dat als mijn moeder het waagde om te gaan knielen tijdens het bidden, ik zou opstappen en stoppen met bidden, omdat ik het spotten met haar gezondheid vond en een gezin met 10 kinderen een gezonde moeder hard nodig had.

Zondag na de hoogmis toen we allemaal om tafel zaten, vertelde moeder wat wij besproken hadden en vroeg of iedereen het er mee eens was. Een zucht van verlichting werd door iedereen geslaakt en vanaf dat moment werd het familietientje de standaard. Zelf ben ik ervan overtuigd dat mijn ouders ’s avonds toch nog de rozenkrans op bed baden. Van mijn vader weet ik dat hij de laatste jaren van zijn leven op zijn ziekbed twee rozenkransen per dag bad omdat hij zich daar beter bij voelde. Vermakelijk waren de verhalen als iedereen vertelde dat bij het inruilen van de auto er altijd verstopte rozenkransen gevonden werden op de meest

maffe plaatsen: het reservewiel, de asbak, in de gevaren driehoek en de handleiding. Het moet mijn ouders kapitalen gekost hebben. Het laatste jaar in de Kooimeer kon ik mijn moeder geen groter plezier doen dan soms met haar samen de rozenkrans te bidden. In haar toenemende dementie kon ze de tientjes niet meer tellen en had ze er hulp bij nodig. “Fijn hè, Sjaak “, zei ze dan als we klaar waren.

Het allerlaatste familietientje hebben we met broers en zussen samen gebeden in de kerk bij de uitvaart, terwijl we rondom de kist stonden. Toen ik als laatste kind het tiende Wees Gegroetje wilde voorbidden, kon ik geen woord meer uit mijn strot krijgen …..

Sjaak Stegers

In de maanden voor de vakantie lopen ze iedere week door de straat. De collectebussen worden al rammelend na het bellen getoond door figuren van piep tot kras en dat gebeurt bijna altijd onder het eten. Al jarenlang behoor ik ook tot het gilde der collectanten. Ooit heb ik opgemerkt dat je iets over moet hebben voor mensen die het slechter getroffen hebben dan jezelf en dat zijn mijn kinderen niet vergeten. Ze onthouden zelden ouderlijke opvoedkundig verantwoorde en goed bedoelde opmerkingen, maar dit lijkt in hun geheugen gegrift. Jarenlang ben ik gebeld of gevraagd door mij totaal onbekende mensen die door mijn kinderen getipt waren, dat hun vader zo graag met collectebussen rondliep. Tegenwoordig vraag ik twee bussen en lopen we met zijn tweeën. Soms weten ze te ontsnappen door de afwas te doen, maar meestal lopen ze sportief mee. Het levert nog extra geld op ook, want als er een leuk meisje open doet, maken die zich er niet vanaf met een muntje van 50 cent, maar zijn het euromunten. Gelukkig zijn het meestal knappe plastic bussen met een grote sticker van het goede doel van die week erop. Die metalen dingen vroeger waren loodzwaar en maakten een heidens kabaal waar vooral honden luidruchtig op reageerden. De vreemdste collectebus waar ik ooit mee gelopen heb, was een ijzeren po. Op de zaterdagmarkt hield mijn twee meter lange ome Henk een collecte voor pater Schloos uit het overstroomde Bangla Desh en stond er prachtig mee voor joker. Af en toe moest hij even naar het toilet en vroeg hij mij het over te nemen. Met een stalen gezicht de strijdkreet roepend; ‘doe je bijdrage in deze pot. De mensen daar hebben van de honger geen ontlasting’, hebben we toen samen ruim 900 gulden opgehaald. Ja dat waren nog eens tijden!

Je raakt wel eens in de war als je weer door de straat loopt en je zegt voor de vijftigste keer; ´Goedenavond buur, heb je nog wat over voor het kankerfonds?’ Dan blijkt dat van de vorige week te zijn en staat er astma op je bus. Het is trouwens wel een manier om je buren te leren kennen, want vaak weet ik echt niet hoe ze vier deuren verderop heten. Die buurman met die zwarte Golf of die mevrouw met die golftassen zijn vaak manieren om ze aan te duiden. Mij kennen ze wel; ‘Hoi Sjaak, waar loop je nu weer voor, hoe vaak kom je nog dit jaar? Je bent een aardige vent, maar wel de duurste buurman die ik ooit gehad heb.’

Opvallend is dat je als collectant iedere keer op iets anders let. Is je vrouw zwanger; zie je overal vrouwen met dikke buiken rondwaggelen. Ben je met je tuin bezig; zie je overal vijvers en sierbestrating met bloemen in potten. Heb je het huis net geschilderd; let je op de toestand van het schilderwerk van anderen. Is er thuis iemand grieperig; weet je gelijk hoe de epidemie toegeslagen heeft in de straat. Ja, collecteren is verrijkend voor het doel waar je voor loopt en voor jezelf. Bovendien is het leuk als anderen zeggen, dat ze blij zijn dat er nog mensen zijn die willen collecteren voor het goede doel. Als je thuiskomt, heb je echt het gevoel dat je die dag je goede daad weer verricht hebt.

Gisteren bracht ik de bus voor lichamelijk gehandicapten terug en ik hoorde de mevrouw die de bussen leegde en het geld telde zeggen: ‘Het is toch opvallend dat katholieken goede collectanten zijn.’ Ik werd me pas na 57 jaar bewust dat collecteren ook een vorm van diaconie is.

Sacramentsdag

Zondag 29 mei had ik er zin in: op een zonnige sacramentsdag een mooie viering bijwonen tijdens de plechtige Hoogmis om 10 uur. Als er één parochie is waar je tegenwoordig mag verwachten dat het sacrament van de eucharistie extra aandacht en devotie krijgt, is dat de Dionysiuskerk in Heerhugowaard.
In de kerk met ongeveer 300 kerkgangers zong het koor zonder orgel. Het gemengde koor waarvan de gemiddelde leeftijd duidelijk boven de 60 was, beperkte zich tot de gregoriaanse Engelenmis en enkele gezamenlijk gezongen Nederlandse liederen uit het misboekje. Een ervaren koorzanger dirigeerde en men deed zijn best, maar miste duidelijk de bekwame en vertrouwenwekkende vaste dirigent/organist. Achteraf hoorde ik dat deze met vakantie was. Meerstemmig werd er niet gezongen, hoewel de pastoor daar tijdens de dienst nog om vroeg. Wel zong men het gregoriaanse ‘Tantum ergo’ tijdens de collecte en het ‘Adoro te devote’ tijdens de communie. Jammer dat de tekst en de Nederlandse vertaling ervan niet in het misboekje stonden. Meezingen wordt voor de meeste kerkgangers dan lastig en een mooie Nederlandse vertaling komt de devotie vaak ten goede.
De korte overweging na het evangelie kwam er kortweg op neer dat de communie de éénwording met Christus vervolmaakte. Dat het Mariabeeld midden in een zee van bloemen vóór in de kerk benadrukte, dat men bij de eucharistie moeder en zoon niet kon ontkoppelen en dat in de meimaand best mocht uitspreken. Dat het bij het geloof niet om het pak ging waarin men gekleed was, maar om de mate waarin men het geloof in zijn hart omarmde. Dat de sacramentsprocessie die middag om 3 uur gehouden zou worden en oorspronkelijk vanuit een Belgische stad doorgedrongen was in Keulen en vandaar over Europa verspreid. Dat alles wat in Duitsland en Frankrijk gebeurde doorslaggevend was voor wat er in de kerk gebeurde. Dat vijf (uitdrukkelijk herhaald met opgestoken hand) vijf miljoen mensen naar Keulen zouden komen op de jongerenbijeenkomst in augustus waar Paus Benedictus zou voorgaan.
Mij vielen vooral daarna de verzorgde voorbeden op die door de vrouwelijke lector goed verstaanbaar werden voorgelezen.
Na de communie werd ‘neemt Gods woord met hart en mond’ gezongen. De pastoor vertelde nog een keer dat om 3 uur de processie zou plaatsvinden en gaf de zegen. Ondanks het eind van de meimaand ontbrak er een Maria lied als slotlied. Bij het verlaten van de kerk bleven vele mensen en ikzelf nog wat napraten en vielen mij de volgende opmerkingen op:
- Er waren niet veel jonge kinderen in de viering; waar zijn al die communicantjes gebleven?
- Jammer dat de sacramentsprocessie niet direct na deze viering gehouden wordt. Nu kunnen heel veel mensen vanwege familieverplichtingen vanmiddag niet komen.
- Je mist de meerstemmige gezangen van het koor op deze dag. Er was niet veel feestelijks aan.
- De pastoor lijkt zich drukker te maken over vijf miljoen jongeren in Keulen dan over de viering hier vandaag in de Hoogmis.
- Het zou goed zijn als de pastoor eens beter luisterde naar wat de mensen in de parochie eigenlijk willen op zo’n dag als vandaag. Maar ja, de dialoog is zijn sterkste punt niet. Toch blijven we komen, want het is tenslotte nog steeds onze parochiekerk.

Een week later kreeg ik toch nog een feestelijk gevoel toen ik in een andere stampvolle en rijk versierde kerk, waar het kinderkoor enthousiast leuke teksten op popmuziek zong, 25 eerste communicantjes zag en mocht delen in de blijheid en betrokkenheid van alle aanwezigen. Ik was een half uur te laat, want er waren twee van die vieringen die zondag. ’s Middags was ik op visite bij mijn zieke schoonmoeder en God moet gezien hebben dat het die dag goed was.

De meest gedenkwaardige herdenking op 4 mei heb ik gevierd tijdens de bedevaart in Lourdes. In het buitenland met 24 landgenoten in hotel America zongen, baden en herdachten we in stilte de prijs die we als volk en als individu hebben moeten betalen voor de vrijheid die we tegenwoordig in ons landje zo vanzelfsprekend achten.Het meest indrukwekkend waren de persoonlijke herinneringen die enkele mensen vertelden. Achteraf hoorde ik dat ze het voor de eerste keer aan anderen hebben durven vertellen en van veel landgenoten hoorde ik dat ze er graag bij geweest waren, maar dat er in hun groep gekozen was voor een andere activiteit.

De tekst van het Wilhelmus krijgt extra lading als je weet dat aan de andere kant van de deur 100 Duitse bedevaartgangers aan het eten zijn en het gedurende 30 minuten steeds stiller wordt; zelfs als mensen langs de open wand passeren om met de lift naar hun kamer te gaan.

Door 3 generaties worden gedichten voorgelezen met hun eigen kijk op 4 mei. Willem de groepsleider spreekt zich uit hoe hij de toekomst van zijn kinderen ziet. Er worden namen genoemd van bekenden waarvan men vindt dat ze herinnerd moeten worden. Soms wordt er iets bij verteld, soms blijft het bij de naam omdat de stem verder uit emotie weigert.

Geboren in 1948, maar opgegroeid met familieverhalen uit de oorlog, noem ik enkele namen:

- Ome Klaas die als ondergrondse communist in de dodencel zat en net op tijd de bevrijding meemaakte.

- Ome Jan “de Fries”die als knokploegleider tot zijn dood toe worstelde met het feit dat hij een verrader geëxecuteerd had omdat niemand anders dat durfde.

- Ome Jaap die bij de Grebbeberg vocht en waarvan ik pas later snapte waarom tante soms blauwe plekken had omdat hij tijdens een nachtmerrie wild om zich heen sloeg.

- De jongens van de mobiele brigade die niets mochten en konden doen terwijl de adrenaline zowat uit hun oren spoot, toen ze zagen hoe in Scebreniza gezinnen gescheiden werden en bijna zeker wisten hoe het met de mannen zou aflopen. Hoe krijg je de oorlog uit die jonge knapen?

Zelf voel ik me ook slachtoffer omdat ik als lekenvoorganger geschorst ben en me als minderwaardige katholiek behandeld voel. Hoeveel vrijheid krijg je nog om op de manier die je dierbaar is en past binnen de West-Friese cultuur je katholieke geloof te beleven en uit te dragen. Wat is het godsdienstige perspectief voor mijn kinderen?

Geëmotioneerd zing ik het “Libera me domine” (Bevrijd mij Heer) van Fauré.

Als na de minuut stilte we gezamenlijk afsluiten met het 6^de couplet van het Wilhelmus, zet de tekst me weer op het spoor om vol vertrouwen in God door te gaan met de strijd om de vrijheid waar zo veel Medelanders ons al jarenlang voorgingen.

Je wordt er niet vrolijk van als je uit Rome voortdurend berichten krijgt over conservatieve kardinalen en de gevolgen die dat kan hebben bij een pauskeuze.

Een verademing is het dan als je “Heilige communie met rap-pastoor” leest in de krant. (N.H.D.18-4-2005)

Als je op deze manier omgaat met eerste communicantjes en hun “taal” spreekt, wordt zo’n feest voor hen een onvergetelijke gebeurtenis. Heerlijk dat een jonge priester het vermogen heeft vertrouwde alledaagse zaken binnen een liturgie te stoppen en een kerk vol mensen van jong tot oud in één viering te laten swingen én respectvol de eucharistie te vieren. Met zulke herinneringen kun je het geloof je verdere leven met anderen delen en koesteren.

Nog zie ik Pastor Paul tijdens zijn opleiding bij mij thuis aan tafel samen met een stel jongeren een dienst voorbereiden. Samen hebben we een viering in elkaar gezet met als centrale lezing het verhaal van de barmhartige Samaritaan. Toen al viel op dat hij goed kon luisteren en oog had voor wat er bij jongeren leefde. De meest wilde voorstellen werden geopperd, maar we wisten samen de jongeren zo te sturen dat het resultaat verbazend goed was. De gekozen liederen, teksten en symbolen hadden een spontaniteit en diepgang waar jong en oud nog maanden achteraf tijdens andere voorbereidingen over napraatten.

Paaszaterdag had ik hetzelfde gevoel toen in een paaswake voor jongeren als voorbereiding voor het vormsel tijdens het voorlezen van het exodusverhaal achtereenvolgens het volgende gebeurde. Naast het binnendragen van de paaskaars en het gieten van doopwater in een schaal door de voorganger brachten de kinderen een grote plant, een heus klein geitje en een kooi met een levende parkiet binnen. De kom met goudvissen miste ik nog, maar dat werd ruimschoots goed gemaakt door een aantal lievelingspoppen die alsnog erbij gezet werden. Alle kinderen en ouders waren vol aandacht wat er nu weer gebeurde. De door de bisschop uit Haarlem gewijde olie werd door parochianen overhandigd aan de pastor. Dat er bovendien een baby van Italiaanse ouders gedoopt werd, maakte met het persoonlijke praatje van voorganger en peter en meter duidelijk waarom deze avond zo’n bijzondere viering was.

Na vijf kwartier liep de kerk leeg en hoorde ik het grootste compliment van een kind: “Is het nu al voorbij, ik vond het hartstikke leuk.”

Zolang er nog parochies zijn waar dit soort vieringen plaats vinden, is er nog hoop voor de toekomst. Overigens heb ik afgelopen zondag genoten van de hoogmis om 10.00 uur met de gezongen mis van Perosi en een inspirerende overweging over de weg die wij als christenen in navolging van Christus met vallen en opstaan zoeken op weg naar het einde en het begin.

Wat heb ik het toch dit jaar gemist! Die kerstviering in de school of Schakel, 24 december om zeven uur ’s avonds, waar ik al 25 jaar als dirigent van een gelegenheidskoor of als lekenvoorganger samen met gelijkgestemde christenen het kerstfeest mocht vieren. Onvergetelijk zijn die koppies van de jongste kinderen als ze met de ritme-instrumenten in de hand “Midden in de winternacht” zingen, vol vertrouwen in een toekomst van vrede en gerechtigheid via de belofte van het goddelijke kerstkind Je voelt je thuis bij mensen met wie je zo lange tijd lief en leed hebt gedeeld en die je dagelijks ontmoet op school, de sport of met boodschappen halen.

Veel van die trouwe kerkgangers spreek ik nog regelmatig en blijken hetzelfde te ervaren. Natuurlijk vindt iedereen wel een manier om zijn Kerstgevoel positief te beleven in een viering op een andere plaats, maar mijn gevoel over het gemis wordt door bijna ieder van hen gedeeld. Het vertrouwde en de intimiteit van de vroegere vieringen heeft men nog niet teruggevonden. Ook al hebben de meesten als pelgrims een andere parochiekerk gevonden waar men zich welkom en gewaardeerd weet en voelt. Want pelgrims zijn we geworden op zoek naar een plek waar we ons weer veilig voelen en ons geloof mogen beleven op een manier die ons dierbaar is. Het positieve is dat je op deze pelgrimage kennis maakt met de vele diverse manieren waarop het katholiek geloof in de verschillende parochies gepraktiseerd wordt. Wat een rijkdom heeft onze kerk toch en wat een stimulerende impulsen kunnen er van uit gaan.

Bij de terugblik op het nieuws van het afgelopen jaar valt het thema van de vrijheid van meningsuiting op. Ik kan er niets aan doen, maar ik zie een grote overeenkomst met de manier waarop men in vrijheid zijn godsdienst mag beleven. De sluipende praktijk in een groeiend aantal parochies in het bisdom Haarlem begint te worden dat er eigenlijk maar één manier is waarop dat nog mag. Als je als parochie de pech hebt dat de priester of voorganger vertrekt of overlijdt heb je nog twee mogelijkheden om sacramenten te mogen ontvangen binnen de huidige gehanteerde kerkelijke regels: zelfstandig doorgaan zonder gewijde voorgangers en onzekerheid over de continuïteit van de sacramenten of het door de situatie opgedrongen accepteren van priesters\voorgangers die in het Haarlemse bisdom meestal via het Neo-catechumenaat geleverd worden.

Het is geen prettig gevoel erachter te komen dat dan na korte tijd blijkt dat iedere katholiek die anders denkt en voelt dan deze lekenorganisatie, die zich door invloedrijke Roomse kardinalen gesteund weet, volgens deze gewijde en aangestelde voorgangers geen goede en eigenlijk minderwaardige gelovigen zijn. Zo’n pastor komt het dan goed uit dat binnen enkele jaren kritische actieve gelovigen, teleurgesteld en zich overbodig voelend, afhaken en door hem vervangen kunnen worden door meer volgzame en volgens de enig ware WEG gevormde volgelingen.

Je ziet het langzamerhand in de parochies om je heen gebeuren. Het weggaan van het bestuur van het dekenaat Alkmaar is een voorbeeld van hoe het niet moet; hoe begrijpelijk dat ook door hun ervaren onmacht is.

Vanuit je bestuurlijke positie, begrijpelijk en aansprekend, in woord en geschrift duidelijk maken aan de gelovigen wat de keuzes en gevaren zijn bij de nieuwste ontwikkelingen binnen het bisdom wat de hervormingen van de parochies betreft, is toch hun minimale verantwoordelijkheid. Door af te treden maak je jezelf praktisch gezien monddood, omdat je afgesneden wordt van de communicatiekanalen naar je achterban.

Nu kan het bisdom zonder enige dialoog nieuwe mensen aanstellen, intussen ad hoc maatregelen nemen en zich beroepen op een gebrek aan menskracht.

Het belangrijkste argument voor de reorganisatie die feitelijk het einde van de onafhankelijkheid van de afzonderlijke parochiebesturen kan betekenen en de invloed van de bisschop vergroot, is het gebrek aan gewijde priesters.

Wordt het niet eens tijd daarover eens diepgaand van gedachten te wisselen. Waarom niet de keuze maken die mondiaal gezien al in enkele kerkprovincies gemaakt is. Het zijn minder theologisch onderbouwde, maar veel eerder bestuurlijk/organisatorische maatregelen die getrouwde priesters en gewijde lekenvoorgang(st)ers die gedeeltelijk sacramenten mogen toedienen, uitsluiten. Wat in protestante, anglicaanse en orthodoxe kerken in deze mogelijk is en bij katholieken niet, valt aan de meeste gelovigen die om hulp schreeuwen niet uit te leggen. Laten we dan het getraumatiseerde onvermogen van Rome om over de rol van de vrouw in de kerk normaal te reageren noodgedwongen maar even buiten beschouwing.

Positieve berichten zijn er ook. Persoonlijk kan ik terug zien op een fijne kerstviering tijdens welke we met het familiekoor aangevuld met enige goede zangers in het bejaardentehuis de Kooimeer te Alkmaar, waar onze moeder een jaar geleden overleden is, de kerstdienst hebben opgesierd met mooie gezangen. Pastor/priester Out (85 jaar oud!) hield een inspirerende preek en voelde zich aangenaam verrast door het gezongen Puer natus est. Het met de bejaarden na de dienst gezamenlijk koffiedrinken gaf het kerstgebeuren een extra dimensie. Het afsteken op oudejaarsavond van siervuurwerk deed de oudjes in verpleeghuis Zuiderwaert, waar mijn vrouw nachtdienst had, veel plezier en sterke verhalen over vroeger met het afschieten van carbidbussen werden achteraf met veel genoegen verteld.

Je krijgt wel een dubbel gevoel als je naar vuurwerk kijkt met de rampbeelden in Azië nog op je netvlies. Een goed voorbeeld doet volgen. Mijn jongste zoon zei dat hij 20 Euro gestort had op giro 555 n.a.v. een oproep via de radio waar hij de top 2000 beluisterde. Als ouder kun je dan natuurlijk niet achterblijven en lever je ook een bijdrage. Zoals ik iemand hoorde zeggen: alleen is het een druppel op een gloeiende plaat, maar met zijn allen kunnen we er een grote plas van maken.

Grote indruk maakte op mij het verhaal van een door het water meegesleurde man die zijn eigen kind niet meer kon vasthouden en zag wegdrijven. Toen hij de kans had om een ander onbekend kind alsnog vast te pakken en te redden, aarzelde hij niet met de gedachte dat in ieder geval dat jonge mensenleven gered was. Moge dit ook voor de IGD als voorbeeld gelden. Laten we strijdbaar blijven om iedereen het recht te gunnen om vrij te zijn in de beleving van zijn geloof. We zijn daar als West-Friezen altijd succesvol en volhoudend in geweest. Een vredevol, gezond en zalig nieuwjaar wordt U allen toegewenst door Sjaak Stegers.

Het is meer dan een half jaar geleden dat ik u allen heb geschreven over een zaak die de hele Nederlandse Kerkprovincie aangaat. Behalve enkele summiere berichten die de ontvangst van mijn brief bevestigden, heb ik niets van u mogen vernemen. Gewoon een kleine onattendheid? Ik heb de Kerk zeven en vijftig jaar gediend. Ik schreef over een ernstige zaak, in alle openheid en volgens mijn eigen bisschop ‘op een waardige wijze’. Waarom niet inhoudelijk gereageerd? Priesters met wie men zaken van geloof en/of geweten kan bespreken zijn er nauwelijks meer om ons heen.

Toch wil ik nog eenmaal proberen u deelgenoot te maken van een andere zorg die zwaar op me drukt. Ik wil namelijk graag mijn kritiek neerleggen op de plaats waar die thuishoort.

Vergeeft u mij mijn wijze van uitdrukken, maar het komt me voor dat u als een robot steeds dezelfde woorden herhaalt en nimmer de argumenten onderzoekt. Bijvoorbeeld: vrouwen kunnen geen sacramenten toedienen. Welnu, volgens de oude catechismus mag in geval van nood eenieder dopen. Er heeft nooit gestaan: eenieder behalve vrouwen. En trouwen doet een vrouw ook zelf, samen met haar man. Dat zijn al twee van de zeven sacramenten.

U blijft erop hameren dat deze nooit door een vrouw mag worden verricht. Hoezo, mag niet? Vier evangeliën verhalen hoe een vrouw Christuszelf heeft gezalfd. Ook toen al was minstens één uit het apostelcollege gechoqueerd. Maar Jezus reageert fel: "Waarom vallen jullie die vrouw lastig? Ze heeft immers een goed werk aan mij gedaan?" (Mt 26:6-13 en Mc14:3-9). Hij voegt er aan toe dat zij het doet met het oog op zijn (dood en) begrafenis.
De twee evangelisten noteren bij het verhaal van de zalving: "Overal in heel de wereld waar dit evangelie wordt gepreekt, zal ook tot haar gedachtenis worden vermeld wat zij heeft gedaan." Daarvan kunnen we twee dingen zeggen: deze daad hoort dus bij het verkondigen van het evangelie en ten tweede: de Kerk heeft dat vermelden zeker in de laatste eeuwen op een uiterst minimale wijze gedaan. Elke keer echter dat een vrouw een zieke zou zalven, zou ze dat weer doen aan Jezus zelf, getuige Matteus 25:40. Dan ligt het ook voor de hand dat de Heer het weer zou goedkeuren.

Opmerkelijk in dit gebeuren is het feit dat Jezus de zalving benoemt als een goed werk. Rond het ziekbed van mensen worden heel veel goede werken gedaan, juist door leken. Al heet het dan geen sacrament, dat zo ontelbaar vele mensen hun zieken nabij zijn en trouw bij hen waken als de dood nabij is, het is wel geheel en al een teken van Gods nabijheid voor die zieke mens. Van genade.

Terwijl u de vrouw zo rigoureus verbiedt de sacramenten te bedienen, wordt elke mens vanaf het moment van de ontvangenis gevoed met het lichaam en bloed van de moeder, en wordt beschermd door haar eigen lijf. Alleen wie bang is van het fenomeen lichamelijkheid kan bedenken dat in dit teken God geen genade uitstort over het nog ongeboren kind.

In plaats van zich steeds maar bezig te houden met wat gelovigen allemaal niet mogen, kan de Kerk, die zo van definities houdt, beter kijken naar de invulling die zoveel leken, mannen èn vrouwen, geven aan wat ik het achtste sacrament zou willen noemen: de dienstbaarheid. Diep in onszelf weten we maar al te goed dat het zichtbaar groeien van liefde in de samenleving in de handen is gelegd van ons mensen. Laten wij asjeblief een veel groter accent leggen op alle diensten aan zieken, armen en ontheemden, en niet alleen in de verkondiging maar metterdaad. Ik ben ervan overtuigd dat daar opnieuw wervende kracht van zou uitgaan voor het Rijk Gods. (“Ziet eens hoe ze elkaar liefhebben!”)

Lieve Moederkerk, wil toch de dienstbaarheid officieel (h)erkennen en benoemen als het achtste sacrament. Hiervan weten we zeker dat Jezus het zelf instelde bij het Laatste Avondmaal.
Er zijn geen theologische handleidingen voor nodig en geen wijding, maar heeft alle aanmoediging nodig die het kan krijgen. De sacramenten zijn aan allen opgelegd bij de schepping, we zijn zó geschapen dat geen enkel mens zonder een ander mens kan. Sacramenten worden overal en elke dag 'toe-ge-diend' ook door niet-gewijde mensen, ja zelfs door hen die geen christen zijn.

Uitvaartmis

Twee artikelen in de zaterdagkrant van 5 december geven heel duidelijk afwijkende ontwikkelingen aan in een groeiend aantal parochies van het bisdom Haarlem.

In het eerste schrijft een moeder hoe zij verbijsterd de uitvaartmis bij de begrafenis van haar kind beleeft. Zelfs de naam van haar kind wordt niet goed vermeld. De gevoelens over de gestorvene hebben hun kans gehad tijdens de avondwake, antwoordt de nogal kil overkomende priestervoorganger. “De uitvaartmis is op God gericht niet op de overleden mens”, blijkt zijn uitgangspunt.

In het tweede legt een andere pastor uit dat begraven een persoonlijk verwerkingsproces is, waarbij een voorganger “warme”aandacht behoort te besteden aan de overledene tijdens de afscheidsviering, respectvol rekening houdend met het sacramentele gedeelte van de liturgie.

Persoonlijk vind ik dat juist bij het overlijden van een mens de kerk troostend en bemoedigend aanwezig moet zijn. De pastorale en liefdevolle kant van de kerk als

vertegenwoordiger van Christus kan dan zijn grootsheid bewijzen. Het kruis als symbool met zijn verticale (de relatie van de mens tot god) en horizontale (de onderlinge menselijke naastenliefde) richting, die beiden gelijkwaardig zijn volgens Matteus, is uniek en geeft rijke mogelijkheden in de liturgie. In het eerste artikel (b)lijkt de priester daarin tekort te schieten. De tweede pastor doet zijn naam eer aan door zijn zorg voor de overlevenden.

Triest is het te constateren dat steeds meer katholieken vanwege bovenstaande gedwongen worden hun heil te zoeken in andersoortige vieringen of buiten de eigen parochie, maar wel met een meer meevoelende voorganger.

“Al wie dolend in het donker, in de holte van de nacht en verlangend naar een wonder ….”

In een donkere kerk zingt een klein jongetje van 9 jaar volgens de Engelse traditie deze solo. Zonder instrumentale begeleiding vult zijn helder jongensstem het kerkgebouw. Met een kaars in de hand aan het hoofd van het kinderkoor loopt hij plechtig op de maat van de muziek bij het begin van de viering door het middenpad naar voren. Ieder woord is verstaanbaar en dringt tot mij door. Kippenvel bekruipt mij overal, want ik weet dat op dit moment zijn opa in het ziekenhuis vecht om zuurstof in zijn beschadigde longen te krijgen. Ik roep mijzelf en het koor tot de orde om het tweede couplet meerstemmig in te zetten.

Het vierde couplet zingt de hele volle kerk mee:“Dode mens die snakt naar adem ….”

Vanuit mijn ooghoeken zie ik iemand mijn broer iets in het oor fluisteren. Nee, het zal toch niet …..

“Je schoonvader ligt op sterven. Het is een idioot moment, maar het lijkt iedereen verstandig dat je met je hele gezin zo snel mogelijk afscheid neemt.”

Ik sta niet gauw sprakeloos, maar in dit geval laat ik me overmand door de situatie met onze vier kinderen in de auto stoppen. Bij het verlaten van de kerk hoor ik het uitgedunde herenkoortje het Puer natus est zingen. Klinkt best wel goed denk ik nog.

Tijdens Kerstavond is het rustig op de weg en zijn we binnen een kwartiertje in het ziekenhuis. In het MCA lopen de kinderen stil en verbaasd met ons mee. We kunnen zo doorlopen. In zijn kamertje ligt opa met open en betraande ogen naar zijn kleinkinderen te kijken, terwijl zijn ademhaling regelmatig stokt. Iedereen neemt afscheid op zijn eigen manier. De één rustig en bedachtzaam, de ander in tranen en met een snik. Korte zinnetjes als:”Bedankt opa, Ik zal je missen, Tot ziens, Hoe moet het nu met Sinterklaas?”, verraden veel over de relatie die ieder met opa heeft. Opa geeft een kushandje en is niet bij machte iets terug te zeggen.

Alle kleinkinderen gaan met de zuster mee om iets te drinken en hun tranen te drogen. De volwassenen blijven achter en wachten tot opa zijn laatste adem uitblaast.

Een krankzinnige situatie. Een dierbaar mens is niet meer in staat te ademen, werpt een laatste blik op zijn gezin en sluit zijn ogen. Tegelijkertijd gedenken over de hele wereld miljoenen mensen de geboorte van een kind dat ook snakt naar adem, maar dan om een nieuw leven te beginnen.

Mijn horloge wijst 19.52 uur aan. Ik bedenk dat op dit moment tijdens de communie het kinderkoortje zingt, dat er een kindeke geboren op aard is en het iedereen een gezegend nieuw jaar wenst.

Ook bij de IGD heerst verslagenheid vanwege het overlijden van Prins Bernhard. Wij kunnen een voorbeeld nemen aan een strijdbaar mens die niet voor de makkelijkste weg koos, maar met open vizier vanuit zijn respect voor de medemens en de schepping in voor en tegenspoed volhield en mensen enthousiast wist te maken voor zijn idealen. Als de waarde van het leven van een mens bepaald wordt door de sporen die hij achterlaat mogen wij in Prins Bernhard afscheid nemen van een persoon die het waard is herdacht te worden. Ieder heeft zo zijn persoonlijke herinneringen.

Legendarisch is het verhaal over Bernhard en mijn vader dat in onze familie de ronde doet. Prins Bernhard komt op de Hoogovens vanwege de opening van een nieuwe fabriek: de Oxy 2 staalfabriek. Alle opperbazen zijn gespannen, want je wilt als bedrijf je beste beentje voorzetten. Na het officiële gedoe loopt Bernard zijn rondje over de werkvloer, stapt op mijn vader af met uitgestoken hand en zegt onder de ogen van de verbijsterde aanwezigen:”Ha, die Stef! Kerel, ik heb je al een tijdje niet meer gezien. Hoe gaat het ermee?” Wat had ik graag dat moment willen meemaken. Mijn vader in zijn werkkloffie en al die verbaasd kijkende hoge heren eromheen. In een gesprekje achteraf met de bedrijfsleider, die toch wel graag wilde weten hoe dat nou precies zat met Bernard, schijnt mijn vader gezegd te hebben:”Iedereen heeft zo zijn kennissen, baas!”

Dit verhaal schiet mij te binnen wanneer tijdens de tv-thriller “Silent witness” het programma onderbroken wordt voor het nieuws dat Prins Bernhard overleden is.

Prins Bernhard had namelijk een ijzeren geheugen voor namen van mensen die hij ooit ontmoet had. Dat had mijn vader ook. Hij wist van iedereen dat die er eentje van hier was en daar nog meer familie had zitten, zoals er wel meer mensen met die eigenschap in West-Friesland rondlopen. Wat was mijn vader trots toen hij de prins de hand mocht schudden bij de eedaflegging van zijn oudste zoon als officier. Van zijn zeven zonen was dat ook de enige die in dienst ging, want de rest had broederdienst of werd afgekeurd vanwege lengte, te sterke brilglazen of BB-verplichtingen.

Verder heeft hij Bernhard een paar keer onverwachts ontmoet in de bossen van Lage Vuursche bij Drakensteijn, terwijl ze op jacht waren en mijn vader als ochtendmens liep te genieten van de natuur als hij een week in het bungalowtje van zijn schoonzoon doorbracht. Hij vond Bernhard een puike vent waar je gewoon een borrel mee kon drinken en praten over je gezin en je kleinkinderen; zonder kouwe drukte, maar echt geïnteresseerd in iedereen waarmee hij een praatje maakte.

Bernhard was solidair met mensen die met hart en ziel ergens voor stonden en grote risico’s niet schuwden bijv. in het verzet of voor het wereldmilieu. Zo heeft hij zich persoonlijk en succesvol bemoeid met het vrijpleiten van mijn oom, die in het verzet als “Jan de Vries” hoofd van een knokploeg was en verantwoordelijk voor de algemene voedselvoorziening tijdens de hongerwinter. Als zwarthandelaar in het begin van de oorlog begonnen was mijn oom daar geknipt voor, omdat hij zijn Pappenheimers en de illegale wegen goed kende.

Deze voorbeelden zijn kenmerkend voor de mens Prins Bernhard. Tienduizenden Nederlanders kunnen gelijksoortige verhalen vertellen en zullen blijk geven van hun respect voor hun Prins en van hem geen kwaad willen weten. Van zo’n figuur accepteer je dat hij af en toe over de schreef gaat, omdat je weet dat als het erom spant hij er staat: niet uit eigenbelang, maar vanuit de eeuwenoude traditie van kameraadschap, strijdbaarheid, vrijheid en medemenselijkheid die zo past bij ons Nederlandse karakter en ons koningshuis.

Als we praten over mensen waar jongeren zich mee kunnen identificeren is Bernhard een goed voorbeeld: lastig maar rechtuit, een levensgenieter met gevoel voor humor, strijdbaar ook bij tegenslagen, betrouwbaar als het erop aan komt, geliefd zowel in Nederland als in Suriname, de Antillen en Indonesië, in gesprek met staatshoofden maar ook met mensen als mijn vader met twee jaar lagere school, een geliefde vader en opa voor zijn gezin.

Voor sommige mensen worden monumenten opgericht. Bernard heeft dat voorlopig niet nodig. Hij heeft zijn plaats in de geschiedenis al verdiend. Het WNF is zijn monument en onlosmakelijk met zijn persoon verbonden. Investeren in mensen, hun cultuur en het behoud van de wereldnatuur om ons heen is zijn nalatenschap. Laten we daar dankbaar voor zijn en zijn werk voortzetten.

Dat zou pas een vorstelijk gebaar zijn, waar hij vanuit de hemel samen met zijn Juliana naar die aardbol kijkend, terecht in rust van mag genieten.

De geest die uit dit stuk spreekt brengt je als eigentijds gelovige weer terug in de vijftiger jaren. De Triomferende Kerk is in de persoon van Pallù weer helemaal terug. Natuurlijk is die kruisweg bedoeld om zoveel zondeschuld aan te praten dat alle schapen weer gaan biechten want alléén priesters kunnen vergeving schenken. Gelukkig is de kerk daar niet meer van overtuigd en hebben vele parochianen in Heerhugowaard zich dan ook afgekeerd van dit sektarische gedoe. De buitenlandse jongeren die aan deze kruisweg hebben gewerkt zijn gewoon gestuurd door het machtige centrum van het Neo-catechumenaat in Florence, al wordt deze link zorgvuldig verzwegen.

Je bepaalt zelf wel wat je zult doen. Je wilt met
een ander best rekening houden, zolang het maar niet
strijdig is met je eigen belangen. Dat verlangen speelt
de duivel prachtig in de kaart.

Want Hij weet wat je nodig hebt, op welke weg jouw voeten
veilig gaan. Vragen naar Zijn wil: dat maakt dat je je eigen
bedenksels aan de kant durft te zetten.

Durf je je over te geven aan Gods plan met jou,
dan zul je ervaren dat je tot rust komt; dat je

Soms moet je geloven in een spel waarin het goede van de mens een kans krijgt.

Terwijl ik samen met mijn vrouw genietend van speculaas en warme chocomel naar de televisie zit te kijken, vanwege de intocht van Sinterklaas in Alkmaar, mijn geboorteplaats, denk ik terug aan donderdag 11 november. Zo’n 75 kinderen kwamen langs de deur om te zingen. Als je het vertrouwen in de toekomst door de tumultueuze gebeurtenissen van de afgelopen weken een beetje kwijt bent, heb je het nodig om door die zingende kinderen er weer zin in te krijgen.

Voor iedere oudere is het dan genieten, als je die koppies ziet en die eigenhandig in elkaar geknutselde lantaarns. Ieder kind is anders. Dat hoor je aan de manier waarop ze de zelf verzonnen of op school geleerde liedjes zingen. Enkele oude liedjes zijn vast voorgezongen door hun ouders of opa en oma. Zo’n 40 jaar geleden kon je aan de keuze van de liedjes horen uit welke buurt de kinderen kwamen. Iedere wijk had zijn eigen herkenbare afwijkende versie van hetzelfde liedje. Maar dat is nu verleden tijd. Snelle korte liedjes garanderen een hogere opbrengst!

Gelukkig zag ik bij heel veel kleuters pubers meelopen, die soms na een korte aarzeling ook op mijn aandringen meezongen en hun traktatie kregen. Als de groteren ook spontaan meedoen om dit feest te vieren blijft het levensvatbaar. Voor de allerkleinsten ga ik op de knieën, zing ik mee en maak complimentjes, waarna je als dank één groot glunderend gezichtje krijgt.

Ik miste dit jaar de buurjongens van boven de 16 jaar die gedurende enkele jaren toen er nogal wat verhalen over gestolen snoepgoed de ronde deden spontaan afspraken om vanuit het buurthuis als toezichthouders tussen 5 en 7 uur rond te lopen. Om 8 uur liepen zij daarna met twee lege kratjes bij enkele buren hun rondje terwijl ze zongen: “Elf november, Heineken bier, dat is zo lekker, ik lust er wel vier”. Daarna gingen ze in het buurthuis gezellig nazitten. Wat dat betreft zijn er als je het wilt zien meer positieve en sociaal ingestelde jongeren dan je soms verwacht.

Ik herinner me het verhaal van mijn moeder. Zij vertelde dat in de crisisjaren na het onverwacht overlijden van haar vader mijn grootmoeder hoogzwanger was en de oudste kinderen te “Sinteremaarten” gingen. In die tijd waren de sociale voorzieningen voor dit soort noodgevallen onvoldoende. In Akersloot waren de mensen toen nog op de hoogte van ieders problemen. De kinderen, die naïef begonnen waren om snoepgoed op te halen, hebben het halve dorp afgelopen van vijf uur tot negen uur ‘s avonds toen ze erachter kwamen, dat er geld gegeven werd om het gezin te steunen. Ze hebben gelopen en gezongen tot ze niet meer konden. Ze hebben die avond het voor die tijd gigantische bedrag van meer dan 75 gulden opgehaald; daar waar een weekloon 15 gulden bedroeg. Over solidariteit en naastenliefde sprak je niet. Je deed als buren gewoon wat je kon en nodig was.

Als op het Waagplein Sinterklaas het voor de Pieto-toets gezakte Zwarte Pietje privé-lessen belooft om te leren lezen, realiseer ik me dat ik nog op internet moet opzoeken wiens lootje ik getrokken heb. Tot mijn verrassing heb ik een hele dankbare. Die geeft genoeg inspiratie en aanleiding voor een pittige rijm en originele surprise. Soms heb je wel eens mazzel!

Sinterklaas vieren we nog steeds met het hele gezin en aanhang. Geen dure cadeaus, maar veel lol met surprises, rijmen en dobbelspel om de meest idiote en zinloze kleine verrassingen, waar verwoed om gespeeld wordt ter wille van de Sinttraditie. Ik ga alvast nog even iemand bellen voor kaartjes om Kopspijkers bij te wonen. Soms moet je voor de gezelligheid wel eens de spijker op zijn kop slaan. Ik wens U fijne Sintdagen toe.

Kenmerken van een sekte zijn: een dictatoriale leiding, zeer gesloten groep, dulden geen enkele tegenspraak en zijn zeer overtuigd van hun eigen gelijk. Bekijk ik het doen en laten van pastoor Pallù, dan komt dat erg overeen met mijn definitie van sekte.

Veel erger is echter dat deze pastoor voor 100% wordt gesteund door Bisschop J.Punt. Deze bisschop heeft het kerkbestuur weggestuurd, dat tegengas wilde geven aan het bewind van Pallù.

Kijken we naar de nota “nieuwe wegen nieuwe tijden” van afgelopen mei, dan zien we daarin een aantal keren positieve verwijzingen naar “een internationale lekenbeweging”. Ongetwijfeld wordt daarmee het Neo-catechumenaat bedoeld. De leiding van het Neo-catechumenaat kunnen we niet in Rome vinden, doch in Florence, en kan zo ongecontroleerd haar gang gaan.

De bisschop laat zijn voorkeur voor deze groep ook blijken in zijn beleid. Hij wil alle macht naar zich toetrekken. (reden voor dekenaal bestuur Alkmaar om op te stappen) In de genoemde nota komt het parochiebestuur niet meer voor. Alleen de regiopriester krijgt het voor het zeggen. De dekenale besturen moeten verdwijnen, zodat de bisschop ook het personeelsbeleid naar zijn hand kan zetten. En ik verwacht dat priesters die zich niet aansluiten bij het Neo-catechumenaat weinig promotie zullen maken.

“Eigentijdse” katholieken let op uw zaak. Waak over uw vrijheden en de eigentijdse, democratische inspraak in de leiding van uw parochie. Steun uw bestuurders die onze kerk eigentijds willen besturen en doorgeven!

Nietsvermoedende lezers zouden volgens de krant van zaterdag 2 oktober de indruk kunnen krijgen dat het weer goed gaat in de H.Dionysiusparochie in Heerhugowaard. Uiterlijk is er voor gelovigen die mooie liturgie met gebed, gezang en meditatie op prijs stellen niets aan de hand en zij blijven trouw achter de pastoor aanlopen. Een lichtprocessie in het donker langs de kruisweg in de parochietuin is dan prachtig.

- “De eucharistieviering is in ere hersteld”. Nog steeds gaan lekenvoorgangers voor in woord en communiediensten. Eucharistievieringen zijn altijd met veel devotie en vaak volle kerken gevierd. Kritische lekenvoorgangers zijn intussen de mond gesnoerd of geschorst. Catechese gaat uit van schuld en boete.

- “De vorige pastoor was meer een man van het volk”, spreekt voor zichzelf. Twee inspirerende vrouwelijke pastores worden verzwegen en door velen node gemist.

- “Het komt ons niet toe iemand te oordelen”, leest de pastoor. Hij deelt geen communie uit aan katholieke Zuid-Amerikaanse vrouwelijke gevangenen met als argument dat hij niet zeker weet of ze gedoopt zijn en 1^ste communie hebben gedaan(?) en berooft hen van het enige waardevolle bezit dat ze nog hebben.

-Wat betekenen dan nog “vrede, saamhorigheid, vergiffenis en verzoening” als je weet dat oecumene en diaconie bijna geen kans krijgen.

- “Deze pastoor wil terug naar het oude, dat komt uit Italië”. Het Neo-catechumenaat bepaalt het handelen en denken van deze pastoor. In zijn achtertuin en besloten bijeenkomsten (mis)vormt deze missionaris goedgelovige volgelingen, afgeschermd van de goddeloze maatschappij.

Pastoor Pallù is ook verantwoordelijk voor de zielzorg in de gevangenis van Heerhugowaard. Zorg voor de gevangenen een belangrijke taak, ook voor de kerken.

In deze gevangenis zitten veel Zuid Amerikaanse vrouwen, dus van RK afkomst. Ze zouden zo graag een H. Mis willen meevieren en ter communie gaan.

Geen H. Mis in de gevangenis, want stel je voor dat er gevangenen tussen zitten, die om welke reden dan ook niet ter communie mogen gaan, en dan toch de communie ontvangen.

Een zoveelste reden waaruit blijkt dat Pallù volstrekt ongeschikt is voor het priesterambt, laat staan als verantwoordelijk pastoor in zo'n mooie parochie.

- dat het door de parochie eertijds geschonken tabernakel is vervangen door een ander exemplaar en dat het zich “in de opslag bevindt’. Dat andere exemplaar is door “een anonieme gever” geschonken.

- welke organisatie en met welke motivering “een groep jongeren uit Italië, Oostenrijk en Duitsland” naar Heerhugowaard wordt gezonden om hier een tweede kruisweg te maken, waar de mensen hier nooit hebben getoond behoefte aan te hebben.

- waarom die jongeren geen opbouwwerk doen voor de armsten in de voor hun nabij gelegen voormalige Oostbloklanden.

- waarom het interim-bestuur zich niet meer ad interim beschouwt, terwijl er geen uitspraak ligt over het gerezen ontslag van het oorspronkelijke bestuur.

U zult nu zo zoetjes aan wel weten dat u niets wordt gevraagd, maar dat er zonder u en over u wordt beslist, en zo hoort dat ook in de gesloten kerk uit de jaren vijftig, u weer gebracht door het Neo-catechumenaat........

Met de Pinksterdagen heb ik kennis genomen van de nota "Nieuwe tijden nieuwe wegen". Bij het lezen ontstond bij mij een gevoel van minachting voor alle actieve mensen in de parochies. Deze teleurstelling is later omgezet in woede, omdat voorspelbaar is wat gaat komen. Een beperkt aantal aanhangers van de bisschop dient de zeggenschap in de parochies te krijgen. Daarmee kan Neo-catechumenaat tegen de wil van heel veel mensen worden doorgevoerd tot in alle uithoeken van het Bisdom.

- de nota is geschreven puur "top down". Geen enkele verwijzing naar overleg met, of mening van de mensen wie het raken, de parochianen of enige vragen aan parochiebesturen.

- Ook het taalgebruik gaat ervan uit dat de nota alleen is geschreven voor de bijzonder begaafden. Kennelijk dus niet voor het "klootjesvolk".

- Ik mis elke inbreng van parochiebesturen. Er wordt diverse keren aangegeven dat de verantwoordelijke pastoor zaken moet regelen. Ieder verwijzing naar het document "Kerk wij samen" uit 1980 is dus een misleiding. In die nota werden de parochianen juist uitgenodigd actief deel te nemen in besturen en besluitvorming.

- Het feitelijk absolute verbod voor woord en communie vieringen zal voor heel veel parochianen een groot gemis worden. Door veel leken is erg veel tijd geïnvesteerd in het goed kunnen leiden van deze vieringen. Allemaal verspilde energie! Zo omgaan met de goedwillende vrijwilligers getuigt niet van respect.

- Ook zijn al veel leken opgeleid om uitvaarten op een goede manier te leiden. Zij zijn in staat om heel persoonlijk de dienst te leiden omdat zij hiervoor tijd kunnen en willen vrijmaken. Voor veel rouwende mensen past in zo'n dienst ook de communie. Voor de een benadrukt dit de verbondenheid met God, voor anderen betekent het samen eten en delen een steun in het gezamenlijk verdriet.

- Ik beveel iedereen aan eens kennis te nemen van het boek "Het wonder van Maartensdijk".

- In de nota worden diverse verwijzingen gedaan naar de bijbel. Ik kan daar best mee leven, maar er worden heel veel besluiten genomen welke absoluut niet terug te vinden zijn in de bijbel. Terecht wordt verwezen naar de basiskerk. Ik lees niet dat in die basiskerk er top down geregeerd werd door uitsluitend celibatair levende mannen. Neen toen werd er al geluisterd naar de mensen.

- Heel veel besluiten worden gepresenteerd, alsof ze genomen zijn op basis van het kerkelijk gezag. Het is mij bekend dat in andere bisdommen de parochies juist zelf verantwoordelijk zijn voor de invulling van de pastorale zorg. Haarlem heeft gekozen voor het systeem van administrators. Naar mijn weten is deze keuze niet gemaakt in overleg met de mensen om wie het gaat, de parochianen.

We ervaren dat we feitelijk worden geleid door het Neo-catechumenaat. Door de Regio vorming is het voor de bisschop eenvoudig om in iedere regio zo'n aanhanger te benoemen, en middels het dictatoriaal gezag dat deze priester heeft, zal het bisdom in haar geheel onder dit beleid komen.

De gevolgen hiervan zien wij bijvoorbeeld in Heerhugowaard. Of de mensen hier zo blij mee zijn valt te betwijfelen. Het zal u ongetwijfeld bekend zijn dat veel eerste communicantjes dit voorjaar zijn uitgeweken naar De H.Familiekerk. Daar zijn de kinderen nog wel in tel.

Het zal u ongetwijfeld ook ter ore zijn gekomen dat veel nabestaanden van overleden parochianen in de Dionysius heel erg teleurgesteld zijn in hun priester. Het enige dat telt is een eucharistieviering bij de uitvaart. Geen enkel persoonlijk woord, laat staan dat de nabestaanden kunnen rekenen op een bezoek van de priester. Maar "gelukkig wel een eucharistieviering". Wat is belangrijk.

Een ander gevolg zal zijn dat de vele actieve vrouwen ver aan de kant worden gezet. Immers bij het Neo-catechumenaat is geen plaats voor leken op het altaar, laat staan vrouwen.

Ik ervaar dat de parochies achter elkaar opgeknoopt worden. Oudorp is zover, de Zus parochies komen er aan.

Ik ben ervan overtuigd dat de nieuwe tijden nieuwe wegen ertoe zullen leiden dat het priester tekort heel snel is opgelost. Niet door het aantal priesters, doch doordat heel veel mensen deze kerk de rug toekeren. De mensen uit Heerhugowaard Centrum kunnen nu nog naar 't Kruis. Als dat niet meer kan zullen zij thuis blijven.

De nieuwe wegen kunnen er ook toe leiden dat actieve mensen zelf kerk gaan vormen. Het wonder van Sint Maartensdijk kan ook in West Friesland. Zo'n wonder betekent een nieuwe basiskerk, op een wijze zoals die is begonnen.

Nieuwe wegen kunnen ook leiden naar een nauwere samenwerking met lokale protestantse kerken. Niet officieel, daar zijn de lichamen te log voor. Lokaal kan er veel.

Nieuwe wegen kunnen ook leiden naar enkele enclaves welke nog niet vallen onder het juk van Haarlem. De zogenaamde orde kerken zijn mogelijk veiliger havens.

De nieuwe tijden nieuwe wegen is een gemiste kans. De hoop op inzicht bij de bisschop is zelfs met Pinksteren niet bij mij teruggekeerd.

Mij, en velen met mij rest slechts het maken van onze keuzes, in vrijheid, zonder knechting door het Neo-catechumenaat. Op welke wijze ikzelf en mogelijk ons parochiebestuur die wereld kundig gaan maken is een punt van overweging. Ik weiger mij zonder protest aan de kant te laten zetten. Niet met overleg, dan maar met publicitair geweld.

Ik kwam, ik zag en ik heb verwoest. Deze variant op de bekende lijfspreuk van Julius Caesar, kan het nieuwe gezag van de Dionysiusparochie de zijne noemen. Dat wordt duidelijk bij lezing van de laatste aanvullingen van het zwartboek-Dionysius. Wie kan dat met droge ogen lezen! Want het is om te grienen. Het is jammer, dat vooral de schorsing van lekenvoorgangers, in de pers de aandacht heeft gekregen. Veel boosaardiger is namelijk de weigering van de nieuwe heren om een toegestoken hand van de Initiatiefgroep Dionysius te accepteren. Deze weigering overigens op influistering van een bisschop, die in de affaire-Dionysius zoals gebruikelijk weer in de coulissen blijft.

Deze Initiatiefgroep Dionysius vertegenwoordigt, zoals bekend, een grote groep van parochianen, die zich niet meer thuis voelen in de Neo-Dionysius en voor hen is nu de deur in het aangezicht dichtgegooid. Neo-katechumenale zelfbestuiving zal voortaan deze parochie van de Neo-Dionysius tot bloei moeten brengen. Ook het interim-bestuur draagt verantwoordelijkheid voor deze definitieve scheuring, die verdeeldheid en tranen heeft gebracht tot in gezinnen aan toe. Zich verweesd voelende parochianen grijpen in verwarring naar hun hoofd en dwalen rond met deze vraag: “Ik heb toch altijd naast je gezeten in de kerk, op het koor, in die werkgroep, we hebben toch samen dat Brood gedeeld?” Maar Het Brood om te delen is gemaakt tot brood om te vérdelen.

Voor deze parochianen blijft niets anders over dan weg te gaan. Moge het hun gegeven zijn, dit te doen met de grootheid en vergevingsgezindheid van Abraham, die, in de twist om weidegronden, tegen Lot zei: “Zeg jij maar welke kant jij verkiest, dan zal ik de andere gaan.” Zijn bekommernis om Lot is er nooit minder om geworden!

Als deze parochianen dat kunnen opbrengen, is er in de schande van “the making of Neo-Dionysius” toch nog iets verhevens te ontwaren.

Onder katholieken bestaat veel aandacht voor spirituele zaken, maar veel verantwoordelijke kerkleiders weten hier niet goed mee om te gaan. Dat is een gevolg van het aanstellingsbeleid op allerlei niveaus in de katholieke kerk.

Volgzaamheid en vroomheid hebben prioriteit om de kerkelijke organisatie te versterken. Dit leidt tot een terugkeer naar de kerk uit de jaren vijftig, die nog maar een beperkte groep aanspreekt. Juist onder ouderen heerst grote onrust door dat traumatische schrikbeeld. Voor beter begrip: zoek www.dionysiusgroep.tk en klik zwartboek aan.

Waar zijn de leiders die de kerkelijke voorschriften voor hedendaags gebruik kunnen vertalen? De regels lijken haaks te staan op huidige maatschappelijk geaccepteerde ontwikkelingen zoals: emancipatie, opvoeding, voorbehoedsmiddelen, samenwonen, euthanasie etc.

In woord en daad geloofwaardig zijn voor vrienden, kinderen en jezelf wordt zo een bijna onmogelijke opdracht.

Er is een schreeuwende behoefte aan meelevende en inspirerende voorgang(st)ers, die gelovigen vertrouwen wekkend aanspreken. Die zijn er wel, maar worden monddood gehouden of stil weggepromoveerd.

Dat goed opgeleide, kritische en actieve kerkgangers daarbij massaal afgehaakt hebben of aan de zijkant gezet zijn, was voorspelbaar.

Achteraf is het onbegrijpelijk dat men het experiment van de veelbelovende pastorale concilies niet heeft doorgezet. Hier lagen kansen voor katholiek Nederland als gidsland.

Aan de boodschap van het christelijk geloof ligt het niet; van hoge kwaliteit, actueel met een uniek perspectief. De kerkleiders moeten de juiste keuzes maken.

Volgens een bekend verhaal heeft Iemand die keuze ooit gemaakt. Het woordje beleid staat er niet in: geloof, hoop, liefde, vrede en gerechtigheid honderdvoudig.

Het zal je gebeuren, in de steek worden gelaten door je medegeloofsgenoten.Zo voelt het ten minste bij mij. Ik ben 1 van de 3 lekenvoorgangers die geschorst is.

En waarom, omdat we ons verzetten tegen een slecht Italiaans drama, net zoals bij de Italiaans voetbal, waar je ook ziet dat het toneeldrama het wint van het echte spel, en dit gebeurt ook in de Dionysius. Enige tijd geleden vertelde pastoor Pallù mij dat hij niet zo zeer geïnteresseerd was in de parochianen welke de 10.00uurs viering van zondag bezoeken. Zijn interesse ging meer uit naar het ontwikkelen van kleine nieuwe geloofsgroepen, groepen die niet sterk zijn in getal en zo makkelijk bespeelbaar zijn. Hier gaf hij al aan zijn Neo-catechumenale achtergrond .Maar wel wil hij voorblijven gaan voor de grote groep van 10.00uur, het Italiaanse drama moet opgevoerd blijven, en iedereen die hem niet aanstaat wordt listig aan de kant geschoven, er is altijd wel een stok te vinden om mee te slaan. En zijn bestuur knikt alleen maar ja en amen en loopt achter hem aan als achter een gewonde Italiaanse voetballer, die als hij de bal weer voor de benen krijgt opstaat en voetbalt. De IGD waar ik lid van ben, heeft zich in het leven geroepen dank zij dit slecht gespeelde drama, en heeft zich warm gemaakt voor zusters en broeders die al eerder in onze kerk de weg kwijt waren. En dat is de reden waarom wij zijn gedispenseerd.

Regels hebben mensen gemaakt en kunnen dus door overleg veranderen, er hoeft geen schade te zijn vanuit liede en respect.

Ik vind het heel erg wat er bij ons in onze gemeenschap (???) gebeurt en wens de IGD alle wijsheid en sterke toe!

Vanmiddag viel Nieuwsbrief 4 op mijn mat. Ik heb hem meteen helemaal doorgelezen. En ik heb sterk de behoefte om ook meteen te reageren. Want ik ben enorm geraakt door de pijn en de onmacht die uit de teksten spreekt. Pijn en onmacht die ik al eerder heb gevoeld bij jullie en ook op andere plaatsen in ons bisdom, maar ook elders. Het zet me steeds weer tot nadenken. Hoe moet je hier mee omgaan? Ik denk dat we in een soort overgangstijd leven. Dat betekent dat we langzaamaan het oude moeten loslaten en ons op het nieuwe moeten richten. Dat vraagt om vertrouwen, om hoop en om moed. Ik vraag me af of je nog wel zoveel energie moet stoppen in het herstellen van de oude situatie en dan moet hopen dat de "anderen" met je meegaan op nieuwe wegen. Mensen met angst klampen zich vast aan het oude. Stop al je energie in het vinden van nieuwe wegen. Bedenk dat Jezus geen kerkgebouw had om Zijn boodschap uit te dragen, maar dat Hij soms zelfs in een vissersbootje van wal stak. Ik weet het, ik heb makkelijk praten met een parochiegemeenschap waar ontzettend veel mogelijk is. Maar ik wil jullie een hart onder de riem steken. En ik wens jullie toe dat jullie niet stuk lopen op een muur van angst en tegenstand. Ik wens jullie toe dat jullie in staat zijn om elkaar en jezelf te helen en samen wonderlijke wegen vinden naar een nieuwe toekomst. Als ik daarbij iets voor jullie kan betekenen, hoor ik het graag.

In haar boekbespreking schrijft Joke Forceville-van Rossum (zie Samen Kerk van februari 2003): 'want weer lijden velen aan de kerk' (aldus citeert N.Groot-Bruin). Het betreffende boek "Klokkenluiders" is van Michel van der Plas. N.Groot-Bruin uit Heerhugowaard meent deze bevinding te moeten omdraaien en vindt dat de kerk lijdt aan velen, en dan gooit N. Groot even op één hoop: priesters die "hun gelofte niet gestand hebben kunnen houden", "priesters die hun handen niet hebben kunnen thuishouden", "het rijtje mensen zoals Schillebeekx "en "theologen dat zijn mensen die vol zijn van hun eigen wijsheid". N.Groot-Bruin draait nog iets om : volgens haar moeten de leken de priester terzijde staan. Moet het niet andersom zijn : de priester moet de leken terzijde staan in zijn zoektocht naar eigentijds geloven ?
Ik noem nog een groep die lijdt aan de kerk in deze plaats : het grootste deel van de vrijwilligers van deze parochie, dank zij de omstreden kerkleiders aldaar. De kerk zijn wij samen, ook priesters in nood, ook monddoodgemaakte theologen, ook teleurgestelde vrijwilligers, zelfs "gelovigen". Zij allen lijden dus. Naar deze profeten mag niet geluisterd worden, want dat zijn "gelovigen tussen aanhalingstekens".
Dit commentaar komt uit een parochie waar het Neo-catechumenaat het voor het zeggen wil hebben.
Dat betekent dus o.a. : Meedenken hoe deze kerk verder moet in een wereld waar wetenschap en geloofsbeleving veranderd zijn moet verdacht gevonden worden , want De Waarheid ligt immers al lang vast tot in de kleinste details. Niks intellectueel gemorrel aan wat wel eens anders en beter zou kunnen zijn.
Leef nou maar volgens de regeltjes en sluit je maar af voor elk verfrissend geluid, dan blijft je vat leeg en klaar om gevuld te worden door neo-catechumenale wijsheden.

A.J.Kaandorp, Heerhugowaard

************************************************************************

Of we dat doen is iets anders. Wat winnen we ermee. Ik vind het wel erg
volgzaam en hierarchisch gedacht. Het lijkt simpel als het niet zulke
dramatische gevolgen zou hebben voor de Dionysiusparochie. Het valt me wel
op dat het neo-katechuminaat in dit artikel met name genoemd wordt als een
groep die macht wil en claimt. Kan dat zomaar en welke krachten steunen dit
streven of willen dit tegengaan. Ik zou wel eens willen dat dat gedonder
allemaal over was en we weer gewoon naar onze kerk konden gaan om ons geloof
te beleven op de manier die zo vertrouwd en inspirerend was met
voorgang(st)ers die ons wat te zeggen hadden en je als een volwassen
gelovige accepteerden.

Sjaak Stegers.